Chodzą ulicami ludzie, czyli test na spostrzegawczość

Gdziekolwiek jestem i czymkolwiek się zajmuję, mam do czynienia z językiem. Gdy idę ulicą – mijam szyldy, reklamy i ogłoszenia; gdy gotuję – sięgam po przyprawę, która ma swoją nazwę; gdy robię zakupy – czytam etykiety produktów, które chcę kupić; gdy prowadzę samochód – czytam drogowskazy… Słowa, słowa, słowa. Siłą rzeczy zwracam uwagę na to, jak coś jest napisane. A napisane jest różnie. Więc czasem się śmieję, a czasem rozpaczam.  Czytaj dalej

„Jakby” czy „jak by”? Kiedy razem, kiedy osobno?

Pisownia wyrazu „jak” z cząstką „-by” wywołuje spore zamieszanie. I tak samo jak są w naszym języku wyrazy mające kilka znaczeń (np. surówka, klatka), tak samo w gramatyce jedno słowo może być dwiema częściami mowy. I właśnie od tego, czy „jak” jest spójnikiem czy zaimkiem, zależy jego pisownia z „-by”. Powiało grozą z tą gramatyką? Spokojnie, żartowałam. Wyjaśnię bez fachowych pojęć. Czytaj dalej

Kiedy napisać „Wigilia”, a kiedy „wigilia”? I kim jest Święty Mikołaj?

Pewnie nieraz zastanawiałeś się, czy dzień przed Bożym Narodzeniem to „Wigilia” czy „wigilia”. No i kto wchodzi przez komin, aby włożyć prezenty pod choinkę – „Święty Mikołaj”, a może „święty Mikołaj”? A jak nazywa się 6 grudnia – dzień, w którym zwyczajowo obdarowujemy się drobnymi prezentami? Czytaj dalej

„Zresztą” czy „z resztą”? O przyimkach wprawiających w zakłopotanie – pisać razem czy osobno?

Zdarzyło ci się kiedyś zmienić treść pocztówki z wakacji tylko dlatego, że nie wiedziałeś, która pisownia jest poprawna: „znad” czy „z nad”? To pierwsze tak dziwnie wygląda, bo przecież „z” i „nad” to dwa oddzielne przyimki. Więc może ta druga wersja jest poprawna? Word nie podkreśli jednak żadnej z nich… Więc jak należy napisać? Czytaj dalej

Nazwy własne? Po co ta wielka litera?

Gdy uczyliśmy się pisać, dowiadywaliśmy się również, kiedy używamy wielkiej litery. Nauczycielki wciąż powtarzały: „Zdanie zaczynamy wielką literą”, „Nazwy krajów i ich mieszkańców piszemy wielką literą”, „Imiona i nazwiska piszemy wielką literą”, no i oczywiście: „Nazwy własne piszemy wielką literą”. A czym są te nazwy własne? Pewnie definicji jest tyle, ilu nauczycieli. Ja znam taką: „coś co się samemu wymyśli i trzeba to nazwać”. A tak naprawdę chodzi o to, że zasad dotyczących pisowni wielką literą jest tak dużo, że łatwiej było wrzucić je do jednego worka i podpisać: „NAZWY WŁASNE”. Oto efekt. Czytaj dalej

Odmiana skrótowca „PIT” i kilka słów o literowcach

Kwiecień – ostatni miesiąc rozliczania się z urzędem skarbowym, czyli wypełniania i dostarczania formularzy PIT-37. Jeśli masz już to za sobą, pewnie dawno o sprawie zapomniałeś. Jeśli jednak PIT jest jeszcze na twojej liście zadań, lepiej się nim zajmij. Po co ci kłopoty z urzędem skarbowym?

Eh, powiało grozą… Właściwie to chciałam tylko przedstawić poprawną odmianę skrótowca „PIT”. Czytaj dalej

Facebook, Google, YouTube – jak to odmienić?

Facebook, Google, YouTube, Skype, pendrive – z pisownią tych wyrazów nie mamy problemu wtedy, gdy w zdaniu występują one w formie podstawowej (w mianowniku). Sprawa się komplikuje, gdy przyjdzie nam odmienić te słowa, np. Lubię oglądać filmy na (YouTube); Siostra kopiuje pliki z mojego (pendrive). Jak to zapisać? Polacy potrafią być bardzo twórczy w tej kwestii. Wariantów widziałam sporo, ale – aby nie mieszać Ci w głowie – podam wyłącznie wersję poprawną.  Czytaj dalej

Czym się różnią Święta od świąt i Nowy Rok od nowego roku?

Koniec grudnia to czas kupowania prezentów i składania życzeń. Z prostej przyczyny mnie bardziej interesuje to drugie. Na to, czy kupisz komuś trafiony prezent, nie mam wpływu. Jednak mogę dać Ci wskazówki, jak ominąć pewne pułapki przy pisaniu życzeń. Czytaj dalej